Polskie toalety w… Wersalu

0

Zamek na Wawelu był pierwszym w Europie, w którym zbudowano kanalizację, a nieczystości odprowadzano poza mury. Zachwycony tym rozwiązaniem francuski król Henryk Walezy kazał skonstruować podobny system na jego dworze w… Paryżu. Luksus, bogate stroje, olśniewająca biżuteria i setki dworzan w otoczeniu władcy. Tak sobie wyobrażamy życie na królewskim dworze w renesansowej Europie. Niestety, do tego obrazu trzeba dodać niewyobrażalny fetor rozchodzący się po dziesiątkach komnat i korytarzy. Dwory Tudorów w Anglii czy francuskich Walezjuszy w Paryżu wprost cuchnęły z powodu nieczystości.

A wszystko przez brak kanalizacji w ówczesnych zamkach. Dworzanie i służba załatwiali się, zatem, gdzie popadnie. Zaspokajanie potrzeb fizjologicznych w miejscach publicznych aż do XVII wieku w Europie nie uchodziło zresztą za czynność niestosowną, nikt się, więc nie chował w ustronnym miejscu tylko realizował potrzebę tam, gdzie ona go dopadła.

Przełomem stały się dopiero rozwiązania, które po raz pierwszy zastosowano na Wawelu w XVI wieku. Wówczas przy okazji renesansowej przebudowy zamku skonstruowano system kanalizacji odprowadzający nieczystości poza mury wawelskie. Na to iście rewolucyjne rozwiązanie prawdopodobnie wpływ miała królowa Bona, inicjatorka przebudowy zamku w nowoczesnym, renesansowym stylu. A odpowiedzialny za wybudowanie wodociągu między podnóżkiem Wawelu, a zamkiem był Jan z Dobruszki, nazywany “magister cannalium”.

Do niego należało dbanie o to, by wszystkie instalacje kanalizacyjne funkcjonowały bez zarzutu. Prócz systemu rur zbudowano na Wawelu wiele ustępów. Były to wnęki wykute w grubych, kilkumetrowych zamkowych murach oddzielone od komnaty drzwiami. Zainstalowano w nich toalety w postaci drewnianych siedzisk, zamocowanych za pomocą żelaznych haków. Pionowa kanalizacja odprowadzała z nich nieczystości do kanałów na stoku Wzgórza Wawelskiego już poza zamkowe mury.

Gdy w 1573 roku do Krakowa przyjechał z Francji Henryk Walezy, którego szlachta w wolnej elekcji wybrała na króla polskiego, wprost zachwycił się tymi nowatorskimi rozwiązaniami kanalizacyjnymi. Wrażenie, jakie wawelskie toalety zrobiły na królu było tak duże, że gdy zaledwie rok później zdecydował się on opuścić Kraków, by objąć tron we Francji, jedną z jego pierwszych decyzji było wybudowanie na zamku w Paryżu kanalizacji na wzór wawelskiej. Zatem nie tylko sztukę posługiwania się widelcem Francuzi nam zawdzięczają, ale i toalety.

Iwona Aleksandrowska

Poleć:

O Autorze:

PAP

PAP to największa agencja informacyjna w Polsce. Zbiera, opracowuje i przekazuje obiektywne i wszechstronne informacje z kraju i zagranicy. Przez całą dobę, 7 dni w tygodniu 250 dziennikarzy i 40 fotoreporterów przygotowuje serwisy informacyjne, z których korzystają media, instytucje, urzędy państwowe i przedsiębiorcy.

skomentuj

Home | Direct | Dashboard | About us

Unless otherwise noted our website is using photographs from FreeDigitalPhotos.net and Wikipedia under their respective licenses

Copyright © 2015. All Rights Reserved.