Wymowa angielska – są zasady! (15)

0

Z cyklu: Odczarować angielski (i polski)

Poprzedni odcinek

Kontynuujemy omawianie sytuacji, kiedy w wyrazie występuje więcej niż jedna litera samogłoskowa.

Ostatnio patrzyliśmy na wyrazy, w których występuje więcej niż jedna litera samogłoskowa, dodana wewnątrz tej samej sylaby:

LITERA <i>

lid /lyd/ lied /lajd/

LITERA <a>

pal /p@l/ pail /pejl/

W obu tych przypadkach dodanie dodatkowej litery samogł skowej wewnątrz wyrazu powoduje taką samą zmianę jak dodanie na końcu litery <e>, czyli zmianę krótkiej samogłoski na dyftong /ej/. Dzisiaj ostatnia litera:

LITERA <o>

Oto wyrazy, w których występuje jeszcze jedna litera samogłoskowa wewnątrz wyrazu:

got /got/ goat /gołt/

cot /kot/ coat /kołt/

cost /kost/ coast /kołst/

I tutaj widzimy taką samą prawidłowość, jak we wszystkich poprzednich parach – dodanie drugiej litery samogłoskowej powoduje zmianę fonetyczną identyczną jak dodanie niemego <e> w pozycji końcowej – krótka samogłoska zamienia się na dyftong.

•••

Omówiliśmy wymowę par wyrazów, w których pierwszy wyraz zawiera samogłoskę krótką, czyli w zapisie ortograficznym tylko jedną literą samogłoskową, a drugi ma na końcu literę <e>, tzw. silent <e>, czyli <e> nieme, lub inną samogłoskę w środku wyrazu. Teraz podsumujmy zmiany fonetyczne, które zachodzą po dodaniu drugiej litery samogłoskowej w wyrazie, niezależnie od tego, czy jest to litera na końcu wyrazu czy też wewnątrz wyrazu:

1. litera <a>
dźwięk /@/ zamienia się na /ej/

2. litera <o>
dźwięk /o/ zamienia się na /oł/

3. litera <i>
dźwięk /y/ zamienia się na /aj/

4. litera <u>
dźwięk /a/ zamienia się na /ju:/

Czy już zauważyli Państwo niezwykle ciekawą prawidłowość? Jeszcze raz wymienię te zmiany, tym razem podając tylko litery i ich zmienioną wymowę:

<a> – /ej/

<o> – /oł/

<i> – /aj/

<u> – /ju:/

Jak widzimy, dyftongowa wymowa tych liter to dokładnie te same dźwięki, których używamy przy “spelowaniu”, a więc czytając na głos litery alfabetu.

Teraz możemy już sformułować regułę numer 2:

REGUŁA 2

Jeżeli w wyrazie występują dwie litery samogłoskowe, druga z nich nie jest wymawiana, natomiast pierwszą wymawiamy tak jak jest ona wymawiana w alfabecie.

Spójrzmy na przykłady aby zobaczyć jak ta reguła stosuje się w praktyce:

Litera <a>

• pojedyncza:

mad -/m@d/

• dwie litery samogłoskowe –

dźwięk /@/ zamienia się na /ej/

maid – /mejd/ made – /mejd/

Litera <e>

• pojedyncza:

bet – /bet/
• dwie litery samogłoskowe –

dźwięk /e/ zamienia się na /i:/

beet – /bi:t/

beat – /bi:t/

Litera <o>

• pojedyncza:

rod – /rod/

• dwie litery samogłoskowe:

dźwięk /o/ zamienia się na /oł/

road – /rołd/

rode – /rołd/

Litera <u>

• pojedyncza:

cut – /kat/

• dwie litery samogłoskowe

dźwięk /a/ zamienia się na /ju:/

cute – /kju:t/.

Reguła ta jest bardzo przydatna do czytania nieznanych, nowo napotkanych wyrazów. Załóżmy, że napotykamy w tekście pisanym na zdrobnienie imienia Gabriela, które wygląda tak: “Gabe”. Znając i stosując powyższą regułę wymówimy ten wyraz jako /gejb/. I słusznie.

Jeśli chodzi o zastosowanie tej reguły do zapisywania usłyszanych wyrazów, jej przydatność jest nieco mniejsza. Nie ma bowiem reguł wyjaśniających kiedy np. dźwięk /i:/ zapisujemy jako <ee> a kiedy jako <ea>.

A teraz dla przećwiczenia tej reguły spróbujmy wymówić wyrazy:

confide, float, deer, leap, lobe, mule i Pete.

•••

Zachęcam do zakupu mojej książki – poradnika niezbędnego niezależnie od znajomości angielskiego – 416-262-0610 lub mbonikowska@gazetagazeta.com

 

Poleć:

O Autorze:

Malgorzata P. Bonikowska

Dziennikarka, publicystka, anglistka (doktor językoznawstwa), nauczycielka, autorka książek, działaczka społeczna, współtwórca i redaktor naczelny www.gazetagazeta.com. Kocha pisanie, przyrodę i ludzi.

skomentuj

Home | Direct | Dashboard | About us

Unless otherwise noted our website is using photographs from FreeDigitalPhotos.net and Wikipedia under their respective licenses

Copyright © 2015. All Rights Reserved.

Read previous post:
Co się dzieje? Szybkie newsy – wtorek, 18 kwietnia

Imieniny obchodzą: Apoloniusz, Bogusław i Flawiusz. 992 lata temu podczas Świąt Wielkanocnych w Gnieźnie odbyła się koronacja królewska Bolesława I...

Close