Nagroda dla Kanadyjki w Polsce

1

Alexandra Richie, kanadyjska pisarka i historyk, autorka wysoko cenionej książki o powstaniu warszawskim “Warszawa 1944. Tragiczne powstanie”, otrzymała 4 grudnia 2015 Nagrodę im. Kazimierza Moczarskiego za najlepszą książkę historyczną roku 2015.

Alexandra Richie Foto: Gazeta

Alexandra Richie Foto: Gazeta

Nagroda Historyczna im. Kazimierza Moczarskiego przyznawana jest autorowi najlepszej książki historycznej poświęconej najnowszej historii Polski – od odzyskania niepodległości w 1918 roku do czasów obecnych. Do konkursu można zgłaszać teksty żyjących autorów, które ukazały się w Polsce w ubiegłym roku wydawniczym. Plebiscyt, który w tym roku odbywał się po raz siódmy, promuje historię pisaną zgodnie z duchem, pasją, wnikliwością i obiektywizmem Kazimierza Moczarskiego.

Przewodniczący jury prof. Henryk Samsonowicz uzasadniając wybór powiedział, że książka Alexandry Richie to “rzucenie historii lokalnej na tło polityki międzynarodowej” i przedstawienie “historii powszechnej wplecionej w historię narodową, szczegółową i pozornie lokalną”. Jego zdaniem “Warszawa 1944. Tragiczne powstanie” przedstawia wojnę na szerokim tle i, co miało szczególne znaczenie dla patrona nagrody, pokazuje “historię osobistą i bieżące wydarzenia widziane przez pryzmat jednostki”. Nagrodzone dzieło jest także, jak zauważył, “opisem Warszawy, którą mało kto dziś pamięta”.

“Praca Richie traktuje o sprawie, która jest w Polsce permanentnie żywa i obecna – skomentował werdykt na gali redaktor naczelny ‘Gazety Wyborczej’ Adam Michnik. – Stale kłócimy się o powstanie warszawskie i nic nie wskazuje na to, abyśmy mieli przestać. Autorka trafiła w czuły nerw. Myślę, że jej książka będzie jeszcze długo wzbudzała emocje.”

warszawa1944Laureatka otrzymała “Temperówkę” Moczarskiego – statuetkę autorstwa Jacka Kowalskiego – oraz nagrodę pieniężną w wysokości 50 tysięcy złotych, ufundowaną przez Narodowe Centrum Kultury.

 

Nagrodzona publikacja, przełożona przez Zofię Kunert i opublikowana przez Wydawnictwo W.A.B., powstała na podstawie zeznań świadków i uczestników walk. Autorka, prywatnie synowa prof. Władysława Bartoszewskiego, wykorzystała także dokumentację między innymi z jego prywatnych zbiorów, a także brytyjskich i niemieckich archiwów. W swojej publikacji krytycznie oceniła postawę aliantów i błędy polskiego dowództwa.

Prof. Daria Nałęcz pisała, że “Warszawa 1944. Tragiczne powstanie” nie jest “wyizolowanym fragmentem polskiego losu”, bowiem w swoim dziele autorka wpisuje “powstanie w skomplikowany system naczyń połączonych wojny i polityki, jakim były światowe zmagania z lat 1939-1945” oraz, “opierając się na drobiazgowej analizie dokumentacji niemieckiej i sowieckiej, […] przekonuje, że Sowieci w pierwszych dniach sierpnia nie byli w stanie zająć Warszawy”. Zdaniem prof. Nałęcz, Richie nie pozostawia także złudzeń, “że Stalin mógł to uczynić już w drugiej połowie miesiąca i ocalić powstanie. Wolał jednak skazać je na zagładę, a sił, których mu nie brakowało, użyć do ofensywy na Bałkanach, na które od dawna ostrzył zęby”.

Członkowie jury podkreślali, że książka Richie jest napisana bardzo przystępnym językiem, ma znakomicie poprowadzoną narrację i jest “dziełem, które każdy może z wielką satysfakcją czytać”.

W jury prócz prof. Samsonowicza znaleźli się także prof. Jan Kofman, dr hab. Andrzej Krzysztof Kunert, Tomasz Łubieński, dr Tomasz Makowski, prof. Daria Nałęcz, red. Piotr Nehring, dr Krzysztof Dudek i Andrzej Wielowieyski.

Na gali wspomniano zmarłego w maju bieżącego roku prof. Władysława Bartoszewskiego, który był jurorem Nagrody w poprzednich latach oraz zaprezentowano animację o patronie wyróżnienia w reżyserii Tomasza Siwińskiego. Prywatnie Alexandra Richie jest jego synową – żoną Władysława Bartoszewskiego juniora.

Do nagrody im. Kazimierza Moczarskiego byli w tym roku nominowani także między innymi: Andrzej Friszke za książkę “Rewolucja Solidarności 1980–1981” (Znak), Andrzej Leder za “Prześnioną rewolucję. Ćwiczenia z logiki historycznej” (Krytyka Polityczna), Mirosław Szumiło za “Romana Zambrowskiego 1909–1977” (IPN) oraz Arkadiusz Nyzio za “Rządzić znaczy służyć? Historia Unii Demokratycznej (1991-1994)” (PiT). 

W zeszłym roku nagrodę otrzymał Karol Modzelewski za autobiografię “Zajeździmy kobyłę historii”. Laureatami byli również Marcin Zaremba, Timothy Snyder, Andrzej Friszke, Bogdan Gadomski i Gunnar S. Paulsson.

 
Kazimierz Moczarski

Kazimierz Moczarski

Patron nagrody Kazimierz Moczarski (1907–1975) był prawnikiem, dziennikarzem, pisarzem, żołnierzem AK, uczestnikiem powstania warszawskiego. Po wojnie był przez 11 lat więziony przez komunistów. W 1949 r. przebywał w jednej celi wraz z Juergenem Stroopem, niemieckim oficerem odpowiedzialnym za zagładę getta warszawskiego. Owocem ich rozmów były opublikowane w 1977 r. “Rozmowy z katem” – książka przybliżająca życiorys niemieckiego zbrodniarza, ujawniająca kulisy działania nazistowskiej machiny śmierci.

Organizatorami Konkursu są Narodowe Centrum Kultury, Fundacja im. Kazimierza i Zofii Moczarskich. Patronem konkursu jest “Gazeta Wyborcza”. (na post. PAP)

•••

Alexandra Richie towarzyszyła przez cały dzień delegacji, która w czerwcu towarzyszyła w wizycie w Polsce ówczesnemu premierowi Kanady Stephenowi Harperowi (tu relacja “Gazety”). Wygłosiła niezwykle ciekawą prezentację o historii Polski dla członków delegacji. Tutaj pełna nagranie jej wystąpienia.

Alexandra Richie wygłasza prezentację o polskiej historii w czasie wizyty premiera Kanady Stephena Harpera w Warszawie w czerwcu 2015 Foto: Gazeta

Alexandra Richie wygłasza prezentację o polskiej historii w czasie wizyty premiera Kanady Stephena Harpera w Warszawie w czerwcu 2015 Foto: Gazeta

•••

Znakomita recenzja książki Alexandry Richie w Cosmopolitan Review autortstwa Ireny Tomaszewskiej

Poleć:

O Autorze:

Malgorzata P. Bonikowska

Dziennikarka, publicystka, anglistka (doktor językoznawstwa), nauczycielka, autorka książek, działaczka społeczna, współtwórca i redaktor naczelny www.gazetagazeta.com. Kocha pisanie, przyrodę i ludzi.

1 Comment

  1. Leonard Górnicki on

    Bardzo dobrze, że powstają takie książki i że są dostępne po angielsku. Historia powstania jest CAŁKOWICIE nieznana na Zachodzie. KIedy w USA czy Kanadzie słyszą “Warsaw Uprising” myślą o powstaniu w getcie. To co działo się w 1944 roku i masakra Warszawy to doprawdy historia na film. Na samej Woli w czasie kilkudniowej rzezi Niemcy zamrodowali ponad 70 tys. ludzi – dzieci, kobiet, starców. Tak jak w żadnym państwie nie było Żegoty, jak nigdzie nie było Państwa Podziemnego, jak nigdzie nie karano śmiercią całych rodzin za pomoc Żydom, jak żadny kraj w Europie nie doznał tak strasznego cierpienia od hitlerowców, a w tym samym czasie od Sowietów, tak i powstanie było niezwykłe. Tylko co to kogo obchodzi? Kto ma wiedzę na ten temat?

Home | Direct | Dashboard | About us

Unless otherwise noted our website is using photographs from FreeDigitalPhotos.net and Wikipedia under their respective licenses

Copyright © 2015. All Rights Reserved.